ساختار سیاسی

ساختار سياسي حكومت بلژيك
 

 بلژيك يكي از جديدترين كشورهاي اروپا مي‌باشد و نژاد مردم بلژيك از نژاد آلمان است. بلژيك در شمال غربي اروپا واقع شده است و حدود سي هزار كيلومتر مربع وسعت دارد. اين كشور جزء كشورهاي كوچك جهان محسوب مي‌‌شود. جمعيت كشور بلژيك كمي بيشتر از ده ميليون نفر است و نرخ رشد جمعيت آن 3/0 درصد است. حدود يك دهم جمعيت بلژيك مهاجرين و پناهندگان از ساير كشورها مي‌باشند. اين كشور كوچك به لحاظ بين‌المللي نقش چنداني در سيستم جهاني ندارد. اما به خاطر وجود مقر ناتو و اتحاديه اروپا در اين كشور، براي غربي‌ها با اهميت است. بلژيك قبلاً تحت سلطه اسپانيا بود و بعد به تصرف اتريش درآمد و چند دهه بعد يعني در سال 1794 منطقه بلژيك به تحت تسلط فرانسه قرار گرفت. در سال 1830 با مداخله قدرت‌هاي اروپايي وقت، كشور بلژيك تأسيس گرديد. زبان رايج در بلژيك فرانسوي است، اما در قانون اساسي زبان هلندي پيش‌بيني شده است. علت اينكه بلژيكي‌ها نتوانسته‌اند، زبان هلندي را رواج بدهند، اين است كه آنها قادر نيستند از ميان چند لهجه متداول هلندي، يكي را انتخاب كنند. در سال 1963 قانون زبان رايج به تصويب رسيد و بلژيك به چهار منطقه فرانسوي، هلندي، آلماني و منطقه دو زباني تقسيم گرديد.
مبارزات بين فرانسه زبانان و هلندي زبانها تاكنون منجر به تظاهرات و اغتشاشات مهمي در كشور بلژيك گرديده است. هلندي زبانها، هموطنان فرانسوي زبان خود را مردمي بوالهوس و پرمدعا و تنبل مي‌دانند و اين در صورتي است كه فرانسوي زبانها خود را اشخاص متفكر مي‌پندارند و پاريس را قبله خود مي‌دانند. 
سابقه تشكيل حكومت در بلژيك
پس از جدايي بلژيك از هلند در سال 1831 اولين پادشاه به نام لئوپولد قدرت را در دست گرفت. در سال 1940 پس از تسليم بلژيك در مقابل ارتش آلمان پايه يك حكومت آزاد در بلژيك نهاده شد و در سال 1951 بلژيك نقش فعالي در صحنه سياسي اروپاي غربي ايفاد كرد و به عضويت چند اتحاديه و پيمان منطقه‌اي درآمد. پس از مرگ بودوئن پادشاه بلژيك چون فرزند ذكور نداشت برادر وي پرنس آلبرت دوم از سال 1993 تاكنون به عنوان پادشاه قدرت را در دست دارد.


قانون اساسي

 اولين قانون اساسي در كشور بلژيك مربوط به سال 1830 مي‌باشد، آخرين اصلاح و تجديد نظر در قانون اساسي در سال 1988 صورت گرفته است. براي تغيير قانون اساسي ابتدا مجالس بلژيك طرح تجديد نظر را تهيه و به توشيح شاه مي‌رسانند و سپس به دستور پادشاه مجالس منحل مي‌گردند و انتخابات مجدد براي انتخاب اعضاي مجالس انجام مي‌شود. طرح تغيير در قانون اساسي چنانچه در مجالس جديد به تصويب دو سوم اعضا برسد قابل اجرا خواهد بود.
پادشاه بلژيك 
حكومت بلژيك مشروطه سلطنتي موروثي است و يكي از اولاد ذكور مستقيم و قانوني شاه كه به سن هيجده سال رسيده باشند بر تخت سلطنت مي‌نشيند، در غير اينصورت نايب‌السلطنه منتخب از طرف مجالس موقتاً به انجام وظايف شاه خواهد پرداخت.
پادشاه از هرگونه مسئوليت و تعرضي مصون مي‌باشد هيأت دولت در مقابل مجالس مسئوليت دارد و پاسخگو است. پادشاه سمت فرماندهي كل نيروهاي مسلح را عهده‌دار است. انتخاب رييس  دولت (نخست‌وزير)، امضاي قراردادهاي خارجي، اعلان جنگ، امضاي قرارداد صلح و توشيح قوانين و انتصاب رؤساي دادگاه‌ها به عنوان وظايف پادشاه بلژيك محسوب مي‌شوند.
پادشاه در حكومت بلژيك در مقايسه با ساير رژيم‌هاي مشروطه پارلمان سلطنتي اروپايي نظير انگلستان و سوئد از قدرت و اختيارات وسيع‌تري برخوردار است. 
اعضا كابينه از ميان نمايندگان مجالس و از بين احزاب قدرتمند انتخاب مي‌شوند. پادشاه شخصي را كه مورد اعتماد مجالس و احزاب باشد به عنوان نخست‌وزير مأمور تشكيل كابينه مي‌كند. مجالس به مجموعه هيأت دولت رأي اعتماد مي‌دهد نه به تك تك اعضاي آن.
محاكمه اعضاي‌ كابينه دولت بلژيك با اجازه مجلس شوراي نمايندگان خواهد بود. 
در مناطق چهارگانه بلژيك دولتهاي منطقه‌اي نيز به امور همان مناطق  رسيدگي مي‌كنند.


قوه مقننه

  قوه مقننه بلژيك داراي دو مجلس شوراي نمايندگان و مجلس سنا مي‌باشد. اختيارات دو مجلس مشابه هم است. جلسات مجالس با حضور نصف اعضا هر يك از دو مجلس رسميت مي‌يابد و تصميمات در مورد لوايح و طرح‌هاي عادي در هر يك از دو مجلس با اكثريت نسبي تصويب مي‌گردد. طرح‌ها ولوايح پس از تصويب در مجالس شورا و سنا براي اجرا بايستي به توشيح پادشاه نيز برسد. به عبارت ديگر قدرت قانونگذاري بين پادشاه و دو مجلس شوراي نمايندگان و سنا تقسيم گرديده است و پادشاه حق انحلال مجالس را دارد.
مجالس بلژيك براي استماع سوگند پادشاه و يا نايب‌السلطنه و يا در صورت خالي بودن تاج و تخت براي تعيين پادشاه تشكيل جلسه مي‌دهند. 
مجلس شورا (نمايندگان)
مجلس شوراي نمايندگان داراي 150 نفر عضو مي‌باشد كه با رأي مستقيم مردم براي مدت چهار سال برگزيده مي‌شوند. داوطلبان شركت در مجلس شوراي نمايندگان بايد بلژيكي الاصل و از حقوقي مدني و سياسي بهره‌مند و حداقل داراي 25 سال سن باشند.


مجلس سنا

  تعداد نمايندگان مجلس سنا نصف نمايندگان مجلس شورا مي‌باشد. نيمي از نمايندگان مجلس سنا توسط مردم انتخاب مي‌شوند و نيمي ديگر، انتصابي و به صورت غيرمستقيم منصوب مي‌شوند. مدت نمايندگي هر عضو مجلس سنا چهار سال است. سناتورهايي كه توسط مردم انتخاب مي‌شوند بايد متعلق به طبقاتي كه در قانون مشخص شده است، باشند. به بيان ديگر مردم، اعضاي مجلس سنا را از ميان وزيران فعلي يا پيشين، اعضاي مجالس شورا يا سنا و استادان دانشگاه‌ها بر مي‌گزينند. فرزندان ذكور پادشاه در سن 18 سال حق شركت در جلسات مجلس سنا را دارند. آنها وقتي به سن 25 سالگي برسند حق رأي دادن، در مجلس سنا را نيز خواهند داشت. سن اعضاي مجلس سنا 40 سال است و نبايد از هيچ حقوق سياسي و مدني محروم شده باشند.


قوه قضاييه

 دادگاه‌ها در حكومت بلژيك مجري قانون مي‌باشند و علاوه بر وجود دادگاه‌هاي قضايي و جزايي دادگاه‌هاي تجارت، اطفال و شوراي جنگ و دادگاه عالي نظامي و ديوان عالي كشور نيز وجود دارند. رؤساي دادگاه‌ها با نظر پادشاه منصوب مي‌گردند.


سيستم انتخاباتي

كانديداي نمايندگي مجلس شوراي نمايندگان و سنا از طريق احزاب در حوزه‌هاي انتخابيه معرفي مي‌شوند. حداقل سن كانديداهاي نمايندگي مجلس شورا 25 سال و حداقل سن نمايندگان مجلس سنا 40 سال مي‌باشد و بايد بلژيكي‌الاصل باشند واز هيچ حقوق مدني و سياسي محروم نشده باشد. سن رأي دهندگان 18 سال است و شركت در انتخابات براي كليه افرادي كه تابعيت بلژيك را دارند الزامي است. كساني كه در انتخابات شركت نكنند به عنوان خاطي مجازات مي‌شوند. انتخابات شهرداري‌ها هر شش سال يكبار انجام مي‌شود. 

وزارت امورخارجه | رواديد الكترونيك | تماس با ما | ساعات كار اداري | اوقات شرعی | جستجو | گالری تصاویر